Contact

SITE urban development

Gedempt Hamerkanaal 91
1021 KP Amsterdam
T +31 20 6231 459 E info@site-ud.nl


Thuis in de stad (door Edwin)

06 June 2018
Gebiedsontwikkeling

Eind vorige eeuw schreef Walter Benjamin: “De straten worden een woonruimte van de wandelaar; hij voelt zich net zo thuis tussen de straatmuren als een bewoner tussen z’n kamermuren. De gevels zijn het bureau waar hij zijn notitieboekje tegenaan legt. Nieuwskiosken zijn z’n bibliotheek en de terrassen van de cafés zijn het balkon vanaf waar hij neerkijkt op z’n huis nadat het werk erop zit.”

Hiermee omschreef Benjamin zijn observatie van een trend die daarvoor al in gang is gezet. Dit is de vrijetijdsbesteding in de stad; de cappuccino cultuur, kijken naar mensen die op hun beurt ook weer kijken naar andere mensen. Tegelijkertijd zorgt veel tijd buitenshuis doorbrengen er niet gelijk voor dat iemand zich buiten z’n woning ook thuis voelt. Er is een diepere emotionele verbinding nodig voordat het thuisgevoel ook op andere plekken wortels kan schieten.

Condities van de stad
Een stad waarin je je thuis voelt schept hiervoor condities. De Engelse term ‘cityness’ omschrijft dit als de condities om een stad te zijn, de condities voor het hebben van een bepaald karakter of kwaliteit. De belangrijkste conditie hiervan vind ik de hoeveelheid keuzes aan woningen, winkels, werk, onderwijs, restaurants, vrienden, netwerken en andere kansen. Het gaat er niet per se om dat je alles daadwerkelijk ook gebruikt, maar dat het wel kan mocht je het willen. Het gaat erom toegang te hebben tot fysieke en sociale netwerken, zoals je thuis ook toegang hebt tot alles wat in je huishouden bevindt. Toegang biedt een bepaalde vrijheid. Deze toegang tot de stad, en al haar condities, is cruciaal om bewoners sociaal- en economisch perspectief te bieden.

Meer inzicht door technologie
De impact van technologie wordt steeds groter. Door de websites, apps en diensten is de stad doorzoekbaar geworden. Als een online catalogus. Veel condities zijn nu al waar te nemen: waar rijdt de dichtstbijzijnde Uber, hoe laat gaat de tram, welke bezorgmaaltijden zijn in de buurt beschikbaar, waar is het leukste feestje vanavond? Etc. Nog even en je kunt op elk moment weten wat waar gebeurt en met wie. Dit verandert het beeld van een onbekende stad waarin je je sociaal en fysiek voorzichtig kunt navigeren, naar een stad die transparant is. Naast dat die informatie je vertelt waar je cappuccino of lokaal bier kan drinken op de nieuwste hipste plekken, of waar nog beschikbare parkeerplekken te vinden zijn, kunnen de nieuwe informatielagen van de stad nog grotere effecten hebben. Als de condities die de stad biedt nog beter gecommuniceerd worden, dan komen we tot een groter omgevingsbewustzijn. Mijn overtuiging is dat dit dan ook leidt tot meer mogelijkheden voor mensen om alle kansen die het leven biedt te omhelzen. Zo krijgt ieder het gevoel dat de stad er voor hen is om gebruikt te worden.

Transparante stad door stedelijke datasystemen
Om de stad voor iedereen transparant te maken zijn stedelijke datasystemen nodig. Veel steden werken al met open data sets. Deze laten allemaal een deeltje van de werkelijkheid zien, bijvoorbeeld; waar zitten welke bedrijven en hoe groot zijn ze, waar zitten scholen en hoe goed scoren die of in welke buurt is de parkeerdruk het hoogst? Als al deze data gekoppeld en geanalyseerd wordt dan kunnen de condities van de stad blootgelegd worden.

Ik meen dat het delen van deze inzichten met een zo groot mogelijk publiek als een katalysator gaat werken voor het functioneren en gebruik van de stad. Daarnaast verleid eenzelfde system ondernemers om kansen te zien en te investeren.

Leren van en over de stad
Door middel van digitale data kunnen we steeds meer leren van en over de stad. Zo komen we sneller te weten waarom bepaalde plekken goed werken en andere minder goed. Met dit inzicht zijn doelgericht specifieke condities te verbeteren. Hoe bijvoorbeeld bij een verdichtingsopgave of nieuwbouwwijk bepaalde condities te laten ontstaan voor een levendige wijk. Ambities hiervoor kunnen gevat worden in een stedelijke Key Performance Indicator (KPI). Met slimme analyses op voorhand, kan een goed ontwerp en ontwikkelrichting gegeven worden.Tijdens en na de ontwikkeling kan door middel van gegenereerde data van de plek gemeten worden of de KPI’s gehaald zijn. Waar mogelijk is er nog te sturen in de gebiedsontwikkeling of in het beheer van de wijk.

Zo zijn we beter in staat om de condities die als de basis en voedingsbodem werken voor fijne woon- en werkomgevingen te plannen. Dan is het aan de gebruikers om de plek tot leven te laten komen, adopteren en evolueren, om zich er uiteindelijk thuis te kunnen voelen.

Edwin Hans is werkzaam bij SITE urban development als conceptontwikkelaar en stedelijke data analist.

Terug naar overzicht

Recent project

Voorbij de Winkelstraat